Davranışsal Evrim

Sapolsky ders başında masaya iki kafatası koyar ve eğer elinizde doğru ölçütler varsa bunlardan hangisi diğerini aldatır, saldırganlık dereceleri nelerdir, ortalama hayat uzunlukları nedir gibi soruların yanıtlarını bulabilirsiniz der. Canlılar belirli prensiplere göre hayatlarını idame ettirmektedir. Prensiplerden yola çıkarak zürafanın boynuna bakıp kalbinin boyutu gibi tikel bir durum tahmin edilebilir. Bu doğanın mükemmel olduğu anlamına gelmez, o şekildeki bir vücut bu şekilde kalbi gerektirir. O kadar kalbi olmasa zürafa zürafa olmaz zaten.

Darwin evrimin mucidi değildir, evrim daha önceden de bilinen bir husustur.. Darwin, Wallace ile beraber evrimin işleme mekanizması olarak doğal seçilimi ortaya atmıştır. Doğal seçilim daha adapte olan canlıyı öne çıkaran süreçtir. Darwin bir süre sonra ikinci bir seçilim alanı olan cinsel seçilimi fark etmiştir. Burada karşı cins tarafından tercih edilen ama hayatta kalma vs. açısından önemi olmayan davranışlar seçilmektedir. Tavus kuşunun tüyleri gibi. Burada kimi zaman karşıtlaşmalar ortaya çıkmaktadır. Mesela parlak olmak karşı cins tarafından tercih edildiği için cinsel seçilim tarafından öne çıkarılmakta ama bu durum aynı zamanda yırtıcılar tarafından daha kolay fark edilmeye yol açtığı için doğal seçilime aykırı bir durum oluşturmaktadır.

Evrim vardır, topluluklardaki özellikler zamanla değişir. Yeterli derecede değişince yeni bir tür ortaya çıkar. Darwinci evrim basamak gibi düşünülebilecek birkaç kural üzerine oturur:

• Bir sonraki nesile aktarılabilir özellikler vardır.
• Bu özellikler arasında çeşitlemeler mevcuttur.
• Bu özelliklerin bazı versiyonları diğerlerinden daha elverişlidir. Daha adaptiftir. (Burada mesele en iyi adapte olmuş olanın hayatta kalması değil, üretimidir.)
• Yeni bir özelliğin ortaya çıkması, mutasyon, ihtimali vardır.

Bu basamaklar evrimsel değişimlerin meydana gelişini açıklar.

Peki bu basamakları davranışa nasıl aktarırız? Aynı şekilde! Bir sonraki nesile aktarılabilir davranışlar vardır. Bu davranışlar bireyler arasında farklılık gösterir, çeşitlemeler vardır. Bunlardan bazıları diğerlerine göre daha adaptiftir. Zamanla daha adaptif olanlar daha çok yaygın hale gelir. Yeni bir özellik getirecek mutasyon ihtimali daima mevcuttur.

Wynne-Edwards bireyin kendisini grubunun iyiliği için feda ettiği grup seçilimi düşüncesini öne sürmüştür. Burada birey kendisini grubu için feda edince grubu diğer gruplar karşısında daha başarılı olur. Epey eleştirilmiş olan bu fikir geçerli değildir. Hayvanlar grup arkadaşlarının iyiliği için kendilerini feda etmez. Hayvanlar bir sonraki nesile genlerinin daha çok kopyasını geçirmek doğrultusunda eylem gösterirler. En iyinin adapte olanın ayakta kalması değil, en iyi olanın üretmesidir asli olan. Bu da üç şekilde meydana gelebilir:

1. Bireysel Seçilim
2. Akraba Seçilimi
3. Karşılıklı Özgecilik